Rastgele › Blog › Akıntı ve Balık Avı: Boğaz'da Akıntı, Orkoz ve Anafor Nasıl Okunur?
Akıntı ve Balık Avı: Boğaz'da Akıntı, Orkoz ve Anafor Nasıl Okunur?
Akıntı balık avını nasıl etkiler? İstanbul Boğazı'nda yüzey ve alt akıntı, orkoz, anafor ve akıntı hızına göre kurşun ağırlığı. Rastgele'nin akıntı verisi.
Akıntı, avcı balıkların (lüfer, palamut, levrek) en çok sevdiği koşullardan biridir; akıntı yemi ve küçük balıkları taşır, avcılar da akıntının döndüğü yerlerde bekler. Bu yüzden Boğaz’da lüfer akıntı burunlarında tutulur. Aşağıda akıntının balık avına etkisini ve Boğaz’ın kendine özgü akıntı yapısını özetliyoruz.
Akıntı hızı ve etkisi
Rastgele’nin skor modeline göre:
- Zayıf akıntı (0,7 km/sa altı): Yem yerinde durur; akıntı başlayınca balık hareketlenir.
- Orta akıntı (yaklaşık 0,7–3,5 km/sa): Yem doğal sürüklenir, avcı balıklar aktiftir; küçük bir artı puan alır, Boğaz ve Çanakkale boğazlarında etki daha büyük sayılır.
- Güçlü akıntı (3,5 km/sa üzeri): Takım sürüklenir; ağır kurşun gerekir ve tekne hızla sürüklenir, küçük bir eksi puan alır.
Boğaz’ın akıntı yapısı
İstanbul Boğazı’nda iki katmanlı bir akıntı vardır: yüzeyde Karadeniz’den Marmara’ya (güneye) doğru akan daha az tuzlu su, altında ise Marmara’dan Karadeniz’e (kuzeye) doğru akan daha tuzlu Akdeniz suyu bulunur. Rastgele’de bu iki katman model verisinde ayrı gösterilir: yüzey akıntısı ve ~30 m civarındaki alt akıntı. Alt akıntı yüzeyin tersine akıyorsa dip takımı yüzeyin tersine sürüklenebilir; uygulama bunu not olarak belirtir.
Orkoz
Bazı günlerde yüzey akıntısı alışılmış yönün tersine döner; buna orkoz denir. Özellikle güneyli rüzgâr (lodos) suyu kuzeye yığdığında oluşur. Rastgele’nin akıntı modeli yüzey akıntısı alışılmış yönün tersindeyse (Boğaz’da Karadeniz’e doğru değil, tersine) bunu "Orkoz" veya "Ters akıntı" olarak gösterir. Orkozda alışılmış yerlerde akıntı ters olur; kurşunu ağırlaştırmak ve akıntının yavaşladığı koyları denemek önerilir.
Anafor
Burun ve kayalıkların arkasında su dönerek anafor oluşturur. Balık sık sık anafor kenarında toplanır: akıntının döndüğü burunlar bu yüzden verimlidir. Anafor kıyıya yakınsa güvenlik riski de oluşturabilir; suya girmeyin ve takımınızı kıyıdan uzak tutun.
Hangi yerler akıntılıdır?
Rastgele’deki mera notlarına göre:
- Arnavutköy Akıntıburnu: Boğaz’ın en sert akıntısının döndüğü burun; ağır kurşun ve sağlam misina şart.
- Kandilli: Karşıdaki Akıntıburnu ile birlikte Boğaz’ın en akıntılı köşesi.
- Salacak: Akıntı Sarayburnu’na doğru güçlüdür.
- Rumeli Kavağı: Akıntılı ve derin su.
Pratik ipuçları
- Kurşunu akıntıya göre seçin (kurşun rehberi).
- Akıntıya çapraz atın ve yemi akıntıyla sürüklenmeye bırakın.
- Sağlam misina ve fren kullanın; akıntıda büyük balık daha zor çıkar.
- Model verisini bir rehber olarak görün: Boğaz 0,7–3 km genişliğindedir ve en ince model hücresi yaklaşık 500 m’dir; koylar, iskeleler ve anaforlar modelden farklı olabilir.
Veri kaynağı: Copernicus Marine Service. Daha fazlası için hava ve deniz verileri yazısına bakın.
Bu yazıdaki balık ve yerler
Bugünkü balık durumunu Rastgele'de gör